هەڤاڵ وڵات

شاری سنە لە هەموو سەردەمەکاندا یەکێک بووە لە شوێنەوارە کۆنەکانی نیشتەجێبوونی ڕۆژهەڵاتی کوردستان. خەڵکی سنەمان بە کولتووری خۆڕاگرییەکەیان، کە سەدان ساڵە بەردەوامە، پاراستنی ناسنامە و زمان و کولتووری کوردییان کردووەتە بابەتێکی شەرەف. ئەم شارە کۆنە، سەرەڕای هەموو سیاسەتەکانی سەرکوت و توانەوەی ڕێژیمی داگیرکەری ئێران، بە بەها ڕەسەنەکانی خۆیەوە پابەند ماوەتەوە و لە هیچ قۆناغێکی خەباتی ئازادیخوازانەماندا لە ناردنی بەڕێزترین كچان و کوڕانی بۆ ڕیزی خەبات پاشگەز نەبووەتەوە. هەر منداڵێک لە ناوچە شاخاوییەکانی سنە گەورە بووە، بەها کۆمەڵایەتییە دەوڵەمەندەکانی گەلەکەمان و نەریتی خۆڕاگریی دژی دوژمنی لە ناخی خۆیدا جێگیر کردووە. ئەو کولتووری بەرگرییەی کە لەم خاکەدا ڕەگی داکوتیوە، لە میراتی قازی محەمەدەوە تا ڕێڕەوی ئازادیخوازیی ڕێبەر ئاپۆ، نەوە بۆ نەوە گوازراوەتەوە.

هاوڕێمان وڵات بێریتان لە شاری کۆنی سنەی ڕۆژهەڵاتی کوردستان، لە خێزانێکی نیشتمانپەروەر و پابەند بە بەها ڕەسەنەکانی خۆی لەدایک بوو. هاوڕێمان لەو ژینگەیەدا گەورە بوو و بەها کۆمەڵایەتییە دەوڵەمەندەکانی کۆمەڵگای کوردی و کولتووری خۆڕاگریی لە ناخی خۆیدا جێگیر کرد، بەمەش پابەند بە ڕەچەڵەک و بنەچەی خۆی پەروەردە بوو. خاسیەتی نیشتمانپەروەریی خێزانەکەی و پابەندییان بە بەها کوردستانییەکان، بنەمایەکی بۆ بەدەستهێنانی کەسایەتییەکی بەهێزی وڵات بوو. هاوسۆزیی بەرامبەر بە داواکاریی ئازادیی گەلەکەی، لە تەمەنی بچووکەوە بە تێپەڕبوونی کات بوو بە باوەڕێکی قووڵ.

هەڤاڵ وڵات شانزە ساڵ لە قوتابخانەکانی توانەوەی ڕێژیمی ئێران خوێندوویەتی و لەو ماوەیەدا بە نزیکی ناسینی ئەوەی کرد کە سیستەم دەیەوێت گەلی کورد بە گێژاوی ئینکار و توانەوەدا ببات. بە ئاگاییەوە تێگەیشت کە یەکسانکردنی زۆرەملێی زمانی فارسی و سیاسەتی ڕەتکردنەوەی ناسنامەی خۆی لە قوتابخانەدا، بیانی‌کردنی مرۆڤە لە خۆی؛ بۆیە هەرچی سیستەمی زیاتر دەناسی، هاوسۆزییەکەی بەرامبەر بە بزوتنەوەکەمان زیاتر دەبوو. تێگەیشت کە ژیانی سیستەم لەسەر چەوساندنەوەی کرێکاران دامەزراوە، بۆیە لەسەر ئەو ناکۆکییانە بە قووڵی بیرکردنەوەی کرد و داواکارییەکانی قووڵتر کردەوە. لە ساڵانی قوتابخانەدا بۆ یارمەتیدانی بژێوی خێزانەکەی لە چەندین کاردا بوو و کەسایەتییەکی زەحمەتکێش و خۆبەخشی پەیدا کرد. وڵات کە بەدوای وەڵامدانەوەی ناکۆکییەکانی ژیانی خۆیدا بوو و بە بینینی زوڵمی ڕێژیم بەرامبەر بە گەلەکەمان، بەدوای چوونە ڕیزی گەریلادا دەگەڕا؛ لە ساڵی ٢٠١٠دا بزوتنەوەکەمانی ناسی. هاوڕێمان وەک گەنجێکی کوردی خاوەن شانازی، هەمیشە خۆی بە قەرزار دەزانی بەرامبەر بە شەهیدەکانمان، کە خۆیان بۆ ئازادیی گەلەکەمان فیدا کردووە، و بڕیاری بەشداری‌کردنی لە خەباتدا بە قووڵی لە ناخی خۆیدا جێگیر کرد. بە تایبەتی، لەسێدارەدانی خزمەکەی عەلی حەیدەریان لەلایەن ڕێژیمی ئێرانەوە، بووە خاڵێکی وەرچەرخان بۆ وڵات؛ ئەم لەدەستدانە ناخۆشە تووڕەییەکی قووڵ و ویستی خەباتی لە دژی دوژمن دروست کرد. هاوڕێمان بە ئاگاییەوە تێگەیشت کە تەنها بە چوونە ڕیزی خەبات دەتوانێت وەڵامی ئەو هەموو زوڵمە بداتەوە؛ بۆیە لە ساڵی ٢٠١٥دا لە ڕێگەی هەورامانەوە چووە ڕیزی خەبات و ڕووی کردە چیاکانی کوردستان.

دوای بەشداری‌کردن لە ڕیزی گەریلادا، وڵات بە قووڵی کاریگەریی لە گفتوگۆ دڵسۆز و گەرمەکانی یەکەم گروپی گەریلای وەرگرت کە تووشی بوو. هاوڕێمان پەیوەندیی هەڤاڵێتی و ژیانی کۆمەڵایەتیی گەریلای لە ناخی خۆیدا جێگیر کرد. لە گونجان لەگەڵ دژوارییەکانی شاخدا هیچ کێشەیەکی نەبوو و بە خێرایی خۆی لەگەڵ ژیانی شاخ گونجاند. بەشداریی ڕاهێنانە بنەڕەتییە پێویستەکانی گەریلای کرد و بەشداریی بە جوش‌وخرۆش و ئارەزوو وای کرد پەروەردەكانی بە سەرکەوتوویی تەواو بکات. وڵات بە تایبەتی کاری لەسەر شیکردنەوەکانی کەسایەتیی ڕێبەرایەتیمان کرد و کۆششی دەکرد تا فەلسەفەی ئاپۆیی لە ناخی خۆیدا بچەسپێنێت و بنەماکانی ئازادی لە ژیانی خۆیدا پەیڕەو بکات. سەرەڕای ئەوەی گەریلایەكی نوێ بوو، دەیویست لە هەموو کارێکدا بەشدار بێت و فیداکاری و بوێریی پێویستی خەبات لە کەسایەتیی خۆیدا نوێنەرایەتی کرد.

وڵات لە ساڵی ٢٠١٦دا لە قوتابخانەی ئۆپەراسیۆنی شەهید محەممەد گۆیی ڕاهێنانی وەرگرت و لە تاکتیکەکانی گەریلای قۆناغی نوێ و هونەری شەڕدا خۆی قووڵتر کردەوە. لێهاتوویی گەریلایی بەدەستهێنا و هەوڵی دا هەر توانایەک کە خەبات پێویستی پێی هەبوو بەدەستبهێنێت. بەشداریی بە ئارەزوو و ڕێکوپێکیی لە ڕاهێنانەکاندا، ڕێزی هەموو هاوڕێکانی بەدەستهێنا و بە خێرایی بوو بە گەریلایەکی لێهاتوو. بە پەروەردە ئایدیۆلۆژییەکانی، فەلسەفەی ڕێبەر ئاپۆ و نەریتی خەباتی پەکەکەی زیاتر لە ناخی خۆیدا جێگیر کرد و هەر ڕۆژێک پێداگریی خۆی زیاتر کرد.

دوای تەواوکردنی پەروەردەكەی، هەڤاڵ وڵات چوو بۆ ناوچەی ئاواشین و جوانیی بێوێنەی سروشتی ئەوێ، سەرنجی بۆ لای خۆی ڕاکێشا. سەرەڕای دژوارییەکانی زاگرۆس، هەر ئەرکێکی بە وردی و هەستیارییەکی زۆرەوە ئەنجام دەدا و لەم ناوچانەدا کە خەبات تێیاندا زۆر توند بوو، خاوەنی خۆڕاگرییەکی نموونەیی بوو. بە هەڵوێستی لە ژیاندا، پێداگریی لە خەبات و هەڤاڵێتیە بەهێزەکەی، دڵی هەڤاڵانی بەدەستهێنا. بە کەسایەتیی ڕاستگۆ، دڵسۆز و خۆبەخش، ڕێزی هەموو هاوڕێکانی بەدەستهێنا. لە کردەوەکانی بەرامبەر بە هێزەکانی داگیرکاریی دوژمن بەشدارییەکی چالاکی هەبوو و بە بوێری و خۆبەخشییەکەی جیاوازیی خۆی دیار كردبوو.

هەڤاڵمان وڵات بێریتان لە ٢٤ی نیسانی ٢٠١٨دا، لە هێرشێکی دوژمن لە هەرێمی ئاڤاشین، چووە کاروانی شەهیدان. هەڤاڵمان هەموو شتێکی بۆ ئازادیی گەلەکەی فیدا کرد و بە بڕیاری بەردەوامبوون لە ڕێگای شەهیداندا، توانی ڕێڕەوی ئازادیخوازانەی خۆی لە لووتکەدا تەواو بکات. شەهیدبوونی، لە دڵی هاوڕێکانیدا هۆشیارییەکی قووڵی تۆڵەسەندنەوە و ویستی گەورەکردنی زیاتر لە خەباتدا دروست کرد. خەباتەکەی هێشتا لە دڵی هەموو گەریلاكانی چیا سەركەشەكاندا زیندووە. سەرەخۆشی لە خێزانی بەڕێزی دەکەین و هەروەها لە هەموو خەڵکی سنە و گەلی نیشتمانپەروەری کوردستان.